Nếu sông Hàn từng là thương cảng, tương lai nó có trở thành trung tâm mới của Đà Nẵng?

Ít ai biết rằng sông Hàn từng là “xương sống” phát triển của Đà Nẵng. Từ thế kỷ 15–19, đây là cửa ngõ giao thương nối Champa – Hội An – Đông Dương, nơi tàu hàng quốc tế cập bến trước khi hệ thống cảng Tiên Sa hình thành. Có thể nói, sông Hàn là lý do đầu tiên Đà Nẵng trở thành đô thị cảng.

Ba thập niên gần đây, thành phố chuyển mình mạnh mẽ từ khai thác cảng sang phát triển đô thị, dịch vụ. Hàng loạt công trình như cầu quay sông Hàn (2000), cầu Rồng (2013), cầu Trần Thị Lý (2013), công viên APEC (2021) đã định hình trục cảnh quan, du lịch hiện đại dọc hai bờ. Nhưng dù đẹp, khu vực này vẫn thiếu một “lõi đô thị” đúng nghĩa như các downtown ven sông trên thế giới.

Quy hoạch Đà Nẵng đến năm 2030, tầm nhìn 2050 đã xác định hai bờ sông Hàn là “không gian động lực đô thị”, tương đương vai trò Marina Bay của Singapore hay Darling Harbour của Sydney. Trong đó, đoạn giữa cầu Trần Thị Lý – Tiên Sơn được quy hoạch thành khu phức hợp văn hóa, thương mại, giải trí, sự kiện quy mô lớn, tạo ra một “trung tâm thứ hai” của thành phố bên cạnh khu hành chính hiện hữu.

Các chuyên gia quy hoạch đánh giá đây là bước chuyển tất yếu: các đô thị hiện đại đều trải qua chu kỳ “tái sinh bờ sông” (waterfront regeneration). Seoul cải tạo Cheonggyecheon để tạo không gian công cộng, Sydney biến bến container Darling Harbour thành quần thể giải trí, Singapore lấp vịnh tạo Marina Bay, tất cả đều dùng mặt nước làm trục phát triển kinh tế và bản sắc đô thị.

Đà Nẵng cũng đang đứng trước chu kỳ này. Khi quỹ đất trung tâm ngày càng thu hẹp, trục sông Hàn trở thành vị trí duy nhất có thể mở rộng không gian đô thị. Nếu quá khứ sông Hàn từng là nơi trao đổi hàng hóa, thì tương lai, nơi đây có thể trở thành trung tâm sự kiện, nghệ thuật, thương mại và du lịch, một “downtown ven sông” mang bản sắc riêng của Đà Nẵng.

(Tổng hợp)